Welvaart en Welzijn: Verschillen en Indicatoren
Aardrijkskunde · 1e jaar Vwo
Welvaart versus welzijn: Wat maakt je echt rijk?
Vaak denken we dat rijkdom alleen gaat over geld, maar in de economie maken we een belangrijk onderscheid: welvaart gaat over jouw koopkracht en materiële bezittingen, zoals de spullen die je kunt kopen. Welzijn draait om de kwaliteit van jouw leven: ben je gelukkig, gezond en voel je je veilig? Iemand kan veel geld hebben (hoge welvaart), maar zich toch ongelukkig voelen (laag welzijn). Andersom kan iemand weinig geld hebben, maar in een veilige en fijne buurt wonen met veel vrienden (hoog welzijn).
Vraag 1
Stel je voor: iemand verdient een heel hoog salaris in een drukke baan, maar heeft door alle stress nauwelijks tijd voor vrienden, familie of hobby's. Wat kun je over deze persoon zeggen?
- A.Deze persoon heeft een hoge welvaart, maar een laag welzijn.
- B.Deze persoon heeft een laag welzijn en een lage welvaart.
- C.Deze persoon heeft een hoge welvaart en ook een hoog welzijn.
- D.Deze persoon heeft een laag welzijn, maar de welvaart is niet te bepalen.
Vraag 2
Welvaart gaat over wat je bezit, terwijl welzijn gaat over hoe prettig je je leven ervaart. Bekijk de onderstaande voorbeelden en verdeel ze in de juiste categorie.
Schrijf het nummer van de categorie in het vakje voor het woord.
| 1 | Welvaart |
| 2 | Welzijn |
| Het gemiddelde inkomen per persoon. | |
| De mate waarin je je veilig voelt in je buurt. | |
| De waarde van de spullen in je huis. | |
| De kwaliteit van de lucht die je inademt. | |
| Je toegang tot gezond drinkwater. | |
| De mogelijkheid om met vrienden af te spreken. |
Vraag 3
Vul de ontbrekende termen in bij de onderstaande definities over welvaart en welzijn:
Het 1 geeft aan wat de gemiddelde waarde is van alle geproduceerde goederen en diensten in een land per inwoner. De 2 laat zien hoeveel procent van de bevolking van 15 jaar en ouder kan lezen en schrijven. Dit percentage is een belangrijke indicator voor de ontwikkeling van een land.
Vraag 4
Bekijk de onderstaande gegevens over drie fictieve landen. In de tabel zie je het BBP per hoofd van de bevolking, de levensverwachting en het alfabetiseringspercentage. Vul voor elk land in of de economische ontwikkeling als 'hoog', 'middel' of 'laag' wordt beschouwd op basis van deze indicatoren.
| Land | BBP (USD) | Levensverwachting | Alfabetisme | Status |
|---|---|---|---|---|
| Atlantis | 45.000 | 82 jaar | 99% | |
| Borealis | 8.500 | 68 jaar | 75% | |
| Celestia | 1.200 | 52 jaar | 40% |
Vraag 5
Welvaart zegt iets over de rijkheid van een land, terwijl welzijn gaat over hoe prettig mensen hun leven vinden. Zet de onderstaande situaties in de juiste volgorde van de laagste naar de hoogste score op de Human Development Index (HDI), een maatstaf die zowel welvaart als welzijn combineert.
- De meest ontwikkelde landen (hoogste score)
- De minst ontwikkelde landen (laagste score)
Zet in de juiste volgorde door 1, 2 of 3 in te vullen:
| Landen met een zeer laag gemiddeld inkomen, een korte levensverwachting en een lage scholingsgraad. | |
| Landen met een zeer hoog nationaal inkomen, uitstekende gezondheidszorg en uitgebreide opleidingsmogelijkheden. | |
| Landen met een gemiddeld inkomen en redelijke toegang tot onderwijs en gezondheidszorg. |
Vraag 6
Welke kenmerken horen bij welk type land? Koppel de juiste omschrijving aan het type land in de lijst hieronder.
| Begrip | Definitie (in willekeurige volgorde) |
|---|---|
| Ontwikkelingsland | Lage welvaart, veel analfabetisme en een sterke afhankelijkheid van de landbouwsector. |
| Opkomende economie | Hoge welvaart, een sterke dienstensector en een hoge levensverwachting. |
| Rijk industrieland | Snelle groei van de industrie, stijgende inkomens en een verbetering van de infrastructuur. |
Vraag 7
Stel je voor: het land X heeft enorme voorraden aardolie. Hierdoor is het BBP per inwoner erg hoog. Toch blijkt uit onderzoek dat het welzijn van de gemiddelde burger in dit land erg laag is. Leg met twee verschillende redenen uit hoe dit kan komen.
Vraag 8
Het Bruto Binnenlands Product (BBP) vertelt ons hoeveel geld er in een land wordt verdiend, maar het laat niet zien hoe gelukkig of gezond de mensen daar zijn. Stel je voor dat je een nieuwe 'Welzijns-index' mag bedenken om dit beter in kaart te brengen.
Bedenk één maatschappelijk onderwerp (indicator) dat volgens jou onmisbaar is om de kwaliteit van leven in een land te meten. Leg uit waarom deze indicator welzijn beter weergeeft dan alleen kijken naar het verdiende geld.